(*) Dave Mason in memoriam

Kolejne in memoriam. Umarł Dave Mason. Stało się w minioną niedzielę, ale dopiero dzisiaj poinformowano. Ponoć z żoną coś zjedli, po czym Muzyk poszedł się zdrzemnąć na ulubiony fotel i tak już na zawsze pozostał w objęciach Morfeusza. Podobnie, jak moja Mama, która na godzinę przed, zjadła z apetytem kolację i jeszcze zdążyła mi coś pięknego na odchodne powiedzieć.

Dave Mason to przede wszystkim gitarzysta Traffic na ich pierwszych dwóch płytach, a legitymizował się jeszcze grą na sitarze, tamburze, harmonijce, nawet epizodycznie na basie. Był także wokalistą, w jednej/trzeciej przemiennie ze Steve'em Winwoodem oraz na swój sposób incydentalnym w tej materii Jimem Capaldim.
I choć zapamiętamy go głównie z Traffic, to jednak był to tylko epizod - lata 67/68 - potem zaś powstało sporo płyt solowych plus sesje z Jimim Hendrixem, George'em Harrisonem, Grahamem Nashem, Stephenem Stillsem, Erickiem Claptonem czy grupą Fleetwood Mac. Wszystkie te nagrania posiadam, jestem do usług, gdyby co. Na dzisiaj jednak polecę może coś mniej oczywistego - singiel "Hole In My Shoe" z sześćdziesiątego siódmego, gdzie Mason zaśpiewał oraz zagrał na gitarze, sitarze oraz melotronie. Prawie trzy minuty muzyki, lecz na pełen ekran psychodelia czasów Sierżanta Pieprza Beatlesów czy W Imię Jej Szatańskiej Mości Stonesów.
Mój ulubiony numer Traffic z głosem Masona, tak a propos, którego jednak zupełnie nie podzielali jego zespołowi koledzy. Urocza końcówka, gdzie nieco w stylu Latawców grupy Simon Dupree And The Big Sound, usłyszymy magiczną historię gigantycznego albatrosa, opowiadaną przez dziecko, a konkretnie przez przybraną córkę Chrisa Blackwella - producenta płytowego, a i założyciela Island Records, czyli wytwórni, dla której właśnie nagrywali Traffic.

Dave Mason to ten w kapeluszu

Na szczęście kustosze Rock And Roll Hall Of Fame dawno pomyśleli o jego dokonaniach, więc nie trzeba będzie pośmiertnie wprowadzać do prestiżowej Galerii tej jakże dla rocka zasłużonej Persony. 

Dave, pędź ku Gwiazdom ...

andy

"NAWIEDZONE STUDIO"
w każdą niedzielę od 22.00 do 2.00
na 98,6 FM Poznań (Radio Afera) lub afera.com.pl 

"SOBOTNI WIECZÓR ANDY'EGO"
w prawie każdą sobotę od 23.00 do 1.00
na 100,9 FM Poznań (Polskie Radio Poznań) lub radiopoznan.fm

"NAWIEDZONE STUDIO" - program z 19 kwietnia 2026 / RADIO AFERA na 98,6 FM Poznań

"NAWIEDZONE STUDIO"
wydanie z 19 kwietnia 2026
(z niedzieli na poniedziałek,
od 22.00 do 2.00)
 
98,6 FM Poznań oraz afera.com.pl
realizacja i prowadzenie: andy

 

IRON SAVIOR "Awesome Anthems Of The Galaxy" (2026)
- All I Need Is A Miracle {Mike + The Mechanics cover}
- She's Like The Wind {Patrick Swayze cover}

ICONIC "Second Skin" (2022) -- 31 lipca wydadzą nowy album. A że drugi w karierze, tak też adekwatny tytuł - "II".
- Fast As You Can

BLACK SWAN "Paralyzed" (2026)
- The Fire And The Flame

HARDLINE "Shout" (2026) -- premiera!
- Shout
- When You Came Into My Life {Scorpions cover}

IRON MAIDEN "The Number Of The Beast" (1982) -- tegoroczni laureaci Rock And Roll Hall Of Fame
- The Prisoner

UFO "The Wild, The Willing & The Innocent" (1981) -- 1 maja ukaże się edycja deluxe tego w epoce niedocenianego, a ostatecznie wspaniałego albumu, z początków gitarowej przygody Paula Chapmana. Jeden z najlepszych, w mojej skromnej opinii, w dziedzinie hardrockowych niezidentyfikowanych obiektów latających. Wyprodukowany przez sam zespół, przy dużym zaangażowaniu, poświęceniu, zadbaniu o szczegóły. Ukaże się na podwójnym CD z dołożonym koncertem z londyńskiego Hammersmith Odeon, ze stycznia '81. Będzie też odpowiednik winylowy, jako 3 LP. Naklejki oryginalnych barw oraz z logo Chrysalis, podniecająco zadziałały na me zmysły.
- It's Killing Me
- Profession Of Violence

MAIRE BRENNAN "Perfect Time" (1998) -- Maire Brennan in memoriam
- Perfect Time

MAIRE BRENNAN "Canvas" (2017) - Maire Brennan in memoriam
- Children Of War

CELINE DION "The Colour Of My Love" (1993)
- I Remember L.A.

ANNA JANTAR "Złota Kolekcja - Radość Najpiękniejszych Lat / Spocząć" (2010)
- Cygańska Jesień /1976/ {Zespół Filmowy OKO, z filmu "Brunet Wieczorową Porą"}

THE PHIL COLLINS BIG BAND "A Hot Night In Paris" (1999) -- tegoroczny laureat Rock And Roll Hall Of Fame
- Pick Up The Pieces {Average White Band cover}

THE BLUE NILE "High" (2004) -- przed paroma dniami Paul Buchanan obchodził 70-tkę.
- I Would Never

JOY DIVISION "Closer" (1980) -- tegoroczni laureaci Rock And Roll Hall Of Fame
- Decades

LOCOMOTIV GT "Locomotiv GT" (1971) -- węgierska noc u andy'ego
- A Napba Öltözött Lány
- Hej, Én Szólok Hozzád

EAST "Rések A Falon" (1983) -- węgierska noc u andy'ego
- Rések A Falon
- Az Idegen

OMEGA "Omega 7 - Időrabló" (1977) -- węgierska noc u andy'ego
- Nélküled

OMEGA "Omega 8 - Csillagok Útján" (1978) -- węgierska noc u andy'ego
- Léna
- Légy Erős!

THE PINEAPPLE THIEF "Your Wilderness" (2016) -- podpisali kontrakt z InsideOutMusic
- Tear You Up
- The Final Thing On My Mind

SAROLTA ZALATNAY "Zalatnay" (1971) -- węgierska noc u andy'ego
- Műanyag Álmok|
- Hiszed-e Még
- Szép És Hazudik
- Sárga Hegedű

PENDRAGON "The Masquerade Overture" (1996)
- Paintbox
- Masters Of Illusion

MORRISSEY "Make-up Is A Lie" (2026)
- Notre-Dame

"NAWIEDZONE STUDIO"
w każdą niedzielę od 22.00 do 2.00
na 98,6 FM Poznań lub afera.com.pl
(obecność nieobowiązkowa !)
 
"Nawiedzone Studio dla tych, którzy wiedzą, co w muzyce najpiękniejsze

kto nie był w Krakowie, to...

"SOBOTNI WIECZÓR ANDY'EGO" - sobota, 18 kwietnia 2026 / POLSKIE RADIO POZNAŃ, 100,9 FM Poznań

"SOBOTNI WIECZÓR ANDY'EGO"
wydanie nr 4
18 kwietnia 2026
(sobota, w godz. 23.00 - 1.00)

Polskie Radio Poznań
100,9 FM Poznań
realizacja Jacek Pohl
prowadzenie andy

 

BLACK STAR RIDERS "Another State Of Grace" (2019)
- Why Do You Love Your Guns?

CLOSE ENEMIES "Close Enemies" (2026)
- More Than I Could Ever Need

JOE JACKSON "Hope And Fury" (2026)
- End Of The Pier

CLANNAD "Nádúr" (2013) -- Maire Brennan in memoriam
- The Fishing Blues
- The Song In Your Heart

SADE "Soldier Of Love" (2010)
- The Safest Place

OMEGA "10000 Lépés" (1969) -- wieczór węgierski zaowocował fragmentami trzech mocnych madziarskich płyt
- Tékozló Fiúk

SKORPIÓ "Kelj Fel!" (1977)
- Döntsd El Végre Már

PANDORA'S BOX "Kő Kövön" (1983)
- Fantom-Lány

MICHAEL SCHENKER 50th Anniversary
MSG "Immortal" (2021)
- Sail The Darkness

PUHDYS "Puhdys" (1975)
- Steine

REAL LIFE "Send Me An Angel '89" (1989)
- Catch Me I'm Falling {dłuższa o dwie minuta wersja od tej z LP "Heartland" /1983/}

GENESIS "Live: Katowice, PL, 21.06.07" (2007)
- Turn It On Again
- No Son Of Mine

THE BLUE NILE "A Walk Across The Rolftops" (1984) -- przed paroma dniami Paul Buchanan obchodził 70-tkę
- Tinseltown In The Rain

THE PINEAPPLE THIEF "It Leads To This" (2024) -- nad wyraz interesująca formacja, grająca progrocka niczym z odrealnionego, napawanego nieco obłędem świata, właśnie uzyskała kontrakt z InsideOutMusic. Wytwórni, dla której odtąd będzie się realizować. To spory awans względem poprzedniego, tyciu niżej notowanego labelu Kscope i jeszcze wcześniejszego, niezależnego Cyclops. Po cichu liczę, iż zmiana otoczenia dobrze na nich wpłynie i nie zatracą jedynej w swoim rodzaju nutki magii.
- It Leads To This

MORRISSEY "Make-up Is A Lie" (2026)
- You're Right, It's Time

locomotiv

Madżiary kontynuacja.
Na matę talerza gramofonu wędruje jedynka Locomotiv GT. Jedna z najwyżej cenionych pozycji starego węgierskiego rocka. Niegdyś u nas obiekt westchnień i marzeń. Ale było dawno, więc dotyczy jedynie moich roczników lub jeszcze odleglejszych.
Pamiętacie węgierski odcinek Czterdziestolatka? Stefan Karwowski wolałby, by był japońskim, jednak dyrektor Mietek Powroźny do Kraju Kwitnącej Wiśni wysłał innego przedstawiciela zjednoczenia, na co Karwowski musiał oblizać się smakiem, na pocieszenie przyjmując delegację do Budapesztu. I tutaj jedna z moich ulubionych, rozbudowanych scen - kiedy Karwowski przygotowuje się do misji, do podróży, wczuwa w nadchodzącą atmosferę, układa plan działania, a co na to jego rodzina? - jak każda ówczesna, zaczyna się tworzenie list marzeń. Ojciec w delegację, więc poprzywozi to i tamto. Mój Tata latał po delegacjach, więc znam klimat. Ale, po kolei. Żona Stefcia, Madzia, szykuje mu na wyjazd krakersy i inne dobrodziejstwa, by ten nie tracił u bratanków na swoje przyjemności forsy, za której zaoszczędzenie dostaje mnóstwo życzeń od niej oraz dzieciaków. Madzia zamawia buty, upragniony model z koniecznym brązem wpadającym w beż, tak też daje mu na wzór jeden zużyty. Marek bodaj marzy o korkotrampkach, zaś Jagoda wyraźnie stawia na płytę Locomotiv. -- "A ja chcę płytę Locomotiv" - słyszymy. Nie Locomotiv GT, a Locomotiv. Jak wiemy, późniejszy przebieg wydarzeń spowoduje totalne zamieszanie, że tylko cud sprawi tylko spełnienie zachcianki Madzi. W filmie później nie ma już nic o ewentualnych suwenirach dla dzieciaków. Nie ujrzymy Stefcia w sklepie z płytami (a szkoda!), ani też nie trzyma pod pachą płyty Locomotiv, kiedy wysiada z samolotu na lotnisku w Warszawie. I tu kolejna szkoda, albowiem zawsze ciekawiło mnie, jaki tytuł przywiózłby Jagodzie. Podobno wówczas na Węgrzech mieli wszystko. W tym temacie w swoim czasie dokładnie przemaglowałem nieżyjącego Słuchacza, mego imiennika, który w tamtych latach odwiedził największy budapesztański sklep z płytami, a że sam miał na punkcie muzyki bzika, dokładnie wszystko zapamiętał. Zrelacjonował mi wszystko ze szczegółami. Niekiedy wręcz rozrysowywał rozkład półek i usadowioną na nich ofertę muzyki. Oczyma wyobraźni widziałem te wszystkie indyjskie licencje poszukiwanych u nas odpowiedników światowych płyt oraz węgierskie licencje plus ich muzykę. Andrzej zapewniał, że z węgierskimi wykonawcami w ogóle nie było problemu, Węgrzy nie tylko oferowali bieżące nowości, ale i tytuły wsteczne. Pozazdrościć. Marzyło mi się o podobnym widoku u nas. Dzisiaj zadawałbym mu kolejne garści pytań i dociekliwości. Przez lata narosły we mnie jeszcze inne pustki do wypełnienia, ale cóż... jego śmierć przerwała tę ważną dla mnie znajomość, a ja nawet nie wiem, gdzie chłopinę pochowano.

Wracając do Locomotiv GT, grupę założyli byli muzycy Omegi - Presser Gabor i Laux Jozsef. Lecz absolutnie jedną z kluczowych postaci, był również Karoly Frenreisz - jeden z dwojga wokalistów, do tego istotny kompozytor, basista, gitarzysta, saksofonista czy flecista. Niemal władca instrumentów, więc niedziwne, iż oprócz Locomotiv, chcieli go również Metro czy Skorpio, a nawet Kati Kovacs. Ona z udziałem Locomotiv GT nagrała nawet super płytę - mam!
Locomotivom było ze swoją twórczością za duszno na Węgrzech. Muzycy aż prosili się o międzynarodowy poklask. Byli na czasie, trendi, robili dokładnie to, co inne bandy w Anglii, Stanach czy Niemczech Zachodnich. I dokładnie, jak tamte progrockowe bandy uwielbiali ucieczki w improwizacje, a do rockowej sekcji dorzucali te wszystkie pianina, organy, flety czy saksofony. Wczesnych albumów niekiedy słucha się z otwartą paszczą. Jedyne, z czym przegrali, to z melodiami. Mieli do nich umiarkowaną zdolność.
Szkoda, że wyprawa do Stanów, po drugim albumie, okazała się jedynie wartościową przejażdżką krajoznawczą, nie zaś zawojowaniem samego Nowego Lądu. Tyciu zabrakło, by ich świat kupił.

Jest jeszcze związany z nimi fonograficzny wątek polski. Szkoda, że niechlubny, albowiem wytłoczony w Muzie winyl, ostatecznie pod każdym względem okazał się porażką. To znaczy, od strony artystycznej nie ma się do czego przyczepić, lecz realizacja, zmiksowanie występu z Kongresówki, to istny kryminał. A tu jeszcze wytłoczono płyty ponad potrzebę odbiorcy, by ta potem latami zalegała w każdej osiedlowej księgarni.

Najlepsze fragmenty debiutanckiego "Locomotiv GT":
a) "Egy Dal Azokért, Akik Nincsenek Itt" - chyba najbardziej w refrenie przebojowe tu nagranie, acz w pozostałej sferze mające taki nieco psychodeliczny nerw
---------------------------------------------------------------------------------------------------------
b) "A Napba Öltözött Lány" - i prog, i jazz, i funk. Miks różności, dający niezły odlot.
---------------------------------------------------------------------------------------------------------
c) "A Kötéltáncos Álma" - ballada trochę w duchu Uriah Heep lub Rare Bird
---------------------------------------------------------------------------------------------------------
d) "Hej, Én Szólok Hozzád" - szczególnie udana druga część. Śmiałość improwizacji, czyli, jak ja to w takich wypadkach mówię: w instrumentach swobodny przepływ myśli
---------------------------------------------------------------------------------------------------------

andy

"NAWIEDZONE STUDIO"
w każdą niedzielę od 22.00 do 2.00
na 98,6 FM Poznań (Radio Afera) lub afera.com.pl 

"SOBOTNI WIECZÓR ANDY'EGO"
w prawie każdą sobotę od 23.00 do 1.00
na 100,9 FM Poznań (Polskie Radio Poznań) lub radiopoznan.fm

duszd e wyge...

Wokół węgierskich wydarzeń nie może być również cicho u mnie. Z tym, że nie od strony, iż cieszę się z politycznie urwanego łba Orbanowi - bo wiadomo, nareszcie! - lecz przy tej okazji idzie o dużo więcej. Co będzie, czas pokaże. Jedno pewne, nareszcie nie odczuwam obrzydzenia, do "Polak, Węgier, dwa bratanki, i do szabli, i do szklanki". Inna sprawa - nie lubię takich wmuszanych przyjaźni, ponieważ to nie historia, lecz ja decyduję o moich sympatiach. Niewiele obchodzi mnie, że w monarchiach mieliśmy wspólnych władców. Było tak dawno, że kości spopielone. Na tej podstawie, wina z Egeru nadal nie tknę, tudzież tokaju. Owszem - gulasz z mięsiwa, cebuli i papryki, jasne!. Ale i tak bliższa memu sercu Warta od Dunaju. Podobnie z muzyką, nigdy nie zamieniłbym polskiego rocka lat 70/80's na madziarskie odpowiedniki. Zgoda, mieli fajne kapele, ale czy było ich aż tyle, i koniecznie, o porównywalnej jakości? Za najlepszych uważam Locomotiv GT, Omegę, Skorpió i wczesnych Illes. A potem to już na wyrywki Bergendy, Piramis, V Moto Rock, Pandora's Box... i jeszcze po jednej, góra dwie płyty Sarolty Zalatnay czy Kati Kovacs. Wszystko. Mówiąc rzecz jasna o starych czasach, bo co dzieje się nad Balatonem obecnie, nie mam bladego pojęcia. Zaś, o Romanowskim czy Ziobrze słuchać już nie mogę. Taki z prawdziwego zdarzenia tropiciel, jak Charles Bronson, w normalnych czasach wsiadłby w awionetkę, namierzył z dachu wieżowca, po czym pierdalnął z kolta, i byłoby po sprawie. A teraz się ciaćkają, przepisami prawa zasłaniają, by tamte żołędne dupki mogły im się zaśmiewać przy każdej kolejnej wizycie ekip z kamerami prosto w twarz.
Dajmy spokój z tymi brudami, nie mam ochoty, wolę z Państwem pogadać o muzyce i całej z nią związanej otoczce.

Skorpió - w zapisie koniecznie z akcentem przy 'ó', i fonetyką: Szkorpio. Pamiętajmy, Węgrzy przewrotnie 's' wymawiają, jako 'sz', zaś 'sz', jako 's'. Można się przyzwyczaić.
Na dzisiaj trzeci album Skorpió - "Kelj Fel!". Kiedyś ktoś mi ten tytuł przetłumaczył, na "wstawaj!".
Dla fanów grupy nie jest to ich najlepszy wybryk, dla mnie jest. Może dlatego, że od niego z tą prog/hardrockową formacją rozpocząłem. Całkiem w ciemno, jako siódmo- czy ósmoklasista (bardziej siódmo), kupiłem w pewnej księgarni, nawet chyba pamiętam, jakiej, ale, że nie mam stuprocentowej pamięci, niech będzie, że 'w pewnej'. Spodobała mi się okładka. Od razu przyszło skojarzenie z niemieckimi Scorpions, lecz błędem było podążać tym tropem. To dwa odrębne światy. I mentalne, i muzyczne. A jeszcze bariera językowa. Nie każdy dawał radę przekopywać się przez te wszystkie czechosłowacko-madziarskie rocki, ponieważ fonetyka ich języków, w stosunku do anglo-amerykańskich wykonawców, śmieszyła. Za ruskie nawet się nie zabierałem, do dzisiaj mam alergię, i przyznaję, słuchając zabużańskich grup językowych włącza się we mnie ostatni nerw.
Ale gadamy o Skorpió, więc trzymaj się toru, andy. No więc, wszyscy wtedy zapewniali, jaki to Skorpió mieli genialny debiut - "A Rohanas" - natomiast jego zdobycie graniczyło ze świętym graalem. Jedynie na giełdach, a tam ludzie chcieli za tę płytę, jak za każdą zachodnią. Odkładałem na potem, ponieważ za ciężki szmal wolałem Elektryków, Zeppów czy Ejsów, a nie węgierski egeszmege rock, a i tak w skali ogólnej - ledwie to poprawny zespół. No właśnie, takie gadanie, a jednak z czasem zabujałem się w "Kejl Fel!", więc chyba lepszy, niż tylko poprawny. Przez lata masakrycznie zjechałem winylowy nośnik, że teraz właśnie sprawdzam, jak zuchwale trzeszczy. Ledwie muzyka przebija się przez wyraźnie uwypuklone płonie ognisko w lesie.
Kto ma i zna, jakie rodzi mu się pierwsze skojarzenie? No jasne, że 'duszd e wyge, duszd e wyge mar...'. Całość tak właśnie się zaczyna. I tak to do dzisiaj słyszę, a zapisuje się, jak będzie poniżej, i zapewne wymawia dużo inaczej. Nieważne. Kocham ten fragment. Ciary przebiegają, gdy pierwsze szumy i zgrzyty mocno wysłużonej płyty przełamuje wnet wyłaniający się skand względem utworu "Döntsd El Végre Már". I jeszcze muska mnie po latach przyjemnym wietrzykiem ich dawny wizerunek. Kurcze, te okulary, ale mnie wówczas brało w śmiech. Grube, ciemne szkła, które za nic nie pasowały do pstrokatego nieco wizerunku grupy, do kiepskiej mody, niewysokiej klasy odzienia, a pewnie im wydawało się, że są boscy. No więc, jeden na czerwono, drugi żółto-miodowo, trzeci w zgniłej zieli, a czwarty w białym podkoszulku. Amerykańscy styliści nie dopuściliby przed obiektyw.
Dobrze, że Węgrzy mieli taki zwyczaj, iż pod węgierskimi tytułami piosenek dodawali angielskie translejty. Nikt nie rozszyfrowałby tych hieroglifów. Za wyjątkiem nieżyjącego Jana Nowickiego, który węgierski perfekt. Stąd też udział Aktora w wielu tamtejszych produkcjach. Podobno, włącznie z teatrem.
I taka ciekawostka - na "Kejl Fel!" przybył do Skorpió perkusista Gabor Nemeth - a w zasadzie Nemeth Gabor, albowiem u nich najpierw dają nazwisko, potem imię - który w dwudziestym pierwszym wieku był członkiem naszych SBB i wystąpił na paru płytach.
I nie narzekajmy, my jednak dbamy o nasze dziedzictwo, natomiast Węgrzy chyba mają w pompie. Poza reedycjami Omeg, inne zespoły są totalnie zaniedbane w kompaktach. Wiele spłycono do składanek, ale żeby od razu całe albumy... Tym sposobem, do dzisiaj nie ma na cd "Kejl Fel!". Przynajmniej ja nie spotkałem. Wiem jedynie, że ruskie wydali po piracku (oni to zawsze...), lecz to się nie liczy. Także, Panie Peterze Madjarze, bierz się Pan za narodowe dziedzictwo swego kraju, uchowaj kulturę od zapomnienia, wszak nie tylko chlebem i wodą człowiek żyje.

andy

"NAWIEDZONE STUDIO"
w każdą niedzielę od 22.00 do 2.00
na 98,6 FM Poznań (Radio Afera) lub afera.com.pl 

"SOBOTNI WIECZÓR ANDY'EGO"
w prawie każdą sobotę od 23.00 do 1.00
na 100,9 FM Poznań (Polskie Radio Poznań) lub radiopoznan.fm

a moment of forever

Na ostatniej giełdzie płytowej, na kompakcie wyrwałem z jednej z wielu skrzyń Krisa Krstoffersona "A Moment Of Forever". Płyta z dziewięćdziesiątego piątego. Nigdy nie miałem. Warto grzebać. Jegomość z Katowic skrywa w swych handlowych zbiorach tego rodzaju smaczki. Lecz niemal nikt, poza mną, nie wyda za nie złamanego centa. Nie czuję więc presji, by na giełdy wbijać tuż po otwarciu bram. Najczęściej przysłuchując się zapytaniom zainteresowanych, słyszę o metallikach, tupakach czy innych wuTangklanach, a dziewczyny najczęściej wyszukują dżeziku lub soundtracków. Uwierzcie, nikt nie poszukuje Krisa Kristoffersona. Wynika z tego, że nie mam co marzyć o podążaniu za trendami. Ten etap dawno za mną, jestem zgred i nic, tylko za chwilę kiełki plus niegazowana nałęczowianka.
Kris Kristofferson, zmarły przed dwoma laty country'owiec. Gigantycznie dobry, a dla świata absolutny top. Było nie było, jeden z czworga Rozbójników - obok Johnny'ego Casha, Waylona Jenningsa i Williego Nelsona. Lecz Kris nie tylko piosenkarzem był, co również aktorem. I jako dzieciak pamiętam trailerowe plakaty w zagranicznych pismach zachęcające do filmu "Narodziny Gwiazdy" (u boku Barbry Streisand), a na "Konwoju" zagościłem, gdy był filmu czas. Wyemitowano go m.in. w jednym z moich preferowanych kin, kiedy odbywałem przymus siódmej- lub ósmej klasy podstawówki. Wtedy obraz odebrałem, na zasadzie: o jacież pierdzielę. 

Od lat mam na półce Kristoffersona winyl "The Silver Tongued Devil And I". Stara płyta. Dokładnie, z siedemdziesiątego pierwszego. Super fota Krisa na tamtejszej okładce. Zagram kiedyś w Aferze. Ale, póki co, trzymajmy się najnowszej zdobyczy - "A Moment Of Forever". Tytuł przetłumaczyłem sobie, na "chwilę, która trwa wiecznie". No dalej, angliści, korygujcie. Przecież zawsze się czegoś przyczepicie.

Producentem płyty Don Was - facio od m.in. płyt Michaela McDonalda, Boba Segera, Boba Dylana czy weźmy jeszcze Glenna Freya. Nie ma co wymieniać, macie jego nazwisko na wielu płytach, przejrzyjcie je tylko.
Wśród muzyków kilka mocnych nazwisk, chociażby: Jim Keltner, Benmont Tench czy David Campbell. Ale nazwiska nie grają - głosi stara prawda. No więc, słuchajmy. Przekonajmy się, co przynosi nam czternastoutworowy repertuar tego obecnie już ponad trzydziestoletniego albumu. Supremacja wolnizn, ale i kilka ożywionych, również.
Kris to tego rodzaju nudziarz, który nie zanudza. Przeciwnie, mnie wręcz uruchamia, pobudza, zachęca do łapania melodii w komitywie z ciekawymi testami. Aby nie omawiać całej, gwarantuję, dobrze już posłuchanej płyty, polecę na dziś poruszającą, czterominutową balladę. No coś tak absolutnie pięknego, oderwać się nie sposób. Chyba ze dwa tuziny przeleciała się po moim pokoju. A w sumie to ponury, o ślicznej melodii song, którego Kris podrasował stosowną dramaturgią. Rzecz o niejakim Casey'im czy Caseyu (nie wiem, jak odmienić), który żyje na stacjach metra, gdzie codziennie towarzyszy mu zatrute powietrze, swąd brudu i śmieci, upokarza brak Słońca, nawet deszczu, a jego codziennymi dźwiękami jedynie odgłosy łańcuchów przy obrotowych bramkach. No i, jeszcze coś - lustrzane odbicie innych samotników. Wspaniała piosenka. Z gatunku: skarby ziemi naszej. 

P.S. A tak z innej beczki - wiecie, że w marcu przyszłego roku w Poznaniu, w Tamie, zagra Michael Schenker? Nie wiedzieliście? Nie mogliście. Podaję jako pierwszy. Swego rodzaju premia. Ode mnie na przedmajówkowy czas.

andy

"NAWIEDZONE STUDIO"
w każdą niedzielę od 22.00 do 2.00
na 98,6 FM Poznań (Radio Afera) lub afera.com.pl 

"SOBOTNI WIECZÓR ANDY'EGO"
w prawie każdą sobotę od 23.00 do 1.00
na 100,9 FM Poznań (Polskie Radio Poznań) lub radiopoznan.fm

percepcja i obiektywizm

Ludzkie skupienie jest żadne, dlatego od dawna nie tworzy się dzieł, w których do najlepszego fragmentu należy pokonywać góry, lasy, doły. Jeśli nie ma strzału w środek tarczy w pierwszych piętnastu minutach, płyta do kosza. Doszło do nas to, o czym maniacy opowiadali andy'emu w giełdowych kuluarach, kiedy byłem jeszcze muzycznym pacholęciem. Już wtedy objawiano, iż amerykański didżej przesłuchuje z longplaya jedynie po łebkach pierwsze trzy piosenki, i jeśli wśród nich nie znajduje kandydata na hit, płytą można zabijać muchy. Dlatego mało kto niegdyś ryzykował najlepszy song zakotwiczyć na pozycji np. numer cztery, albo gdzieś na bisajdzie. Teraz wiemy, z jakiego powodu "Hotel California" zaczyna się od "Hotelu California", a Alice'a Cooper "Trash" od "Poison". To tylko dwa niewinne przykłady z płyt dwóch różnych epok. Inna sprawa - najlepszych.
Podobnie jest z radiem, w sensie - z prezentacją albumów na wieczornych pasmach FM, bo tylko na nich można sobie jeszcze na więcej pozwolić. Dajcie wiarę, nie lada sztuką wyciągnąć z półki od deski do deski perfekcyjny album i zapodawać z niego maksymalnie trzy/cztery piosenki, koniecznie na tyle interesujące, by nie zanudziły słuchacza. Trzeba mu przy takiej dawce zaoferować odpowiednią otoczkę, by słuchający nie przerzucił się na inne pasmo lub całkowicie zrezygnował z radia obcowaniem. A przecież żal, by ze znakomitego albumu, na którym, dajmy na to - z dziesięć killerów - zaprezentować jeden. To takie absolutne nic. Wyzbyte oprawy, spłycone do pośpiechu, artystycznie zdehumanizowane, ograbione z dobrego smaku, nawet swego rodzaju ceremoniału.
Każdego tygodnia, zestawiając propozycje do kolejnych audycji gryzę się, co wyrzucić, co pozostawić. Niekiedy po latach przeglądam niewyrzucone zapiski i łapię się za głowę, jak to możliwe, że pominąłem jeden czy drugi utwór z płyty, którą wręcz wielbię. Jeśli w eter poszły trzy mocarze, a siedem nie, dla odbiorcy rysuje się przekaz: aaa, czyli te trzy lubi, a tamte uważa za słabsze. Tymczasem rolą prezentera jest dokonać wyboru. Nawet przy subiektywnej, pełnej do czegoś sympatii, musi on przedstawić album w miarę obiektywnie. I dla przykładu, na dynamicznym dziele, z jedną dajmy na to balladą, kiedy akurat ta ballada ustępowałaby wszystkim pozostałym tempom, powinien zrezygnować z jednego dynamitu na rzecz właśnie tego jednego heartbreakersa, by uwypuklić wszystkie możliwe walory. Chyba, że ballada okazałby się wyjątkowo miernej urody, wówczas wiadomo - nic na siłę.
Męczyło mnie, musiałem napisać. Słuchacz powinien wiedzieć, jak muszę się naharować, byśmy ze wspólnego słuchania mieli obopólną satysfakcję.

andy

"NAWIEDZONE STUDIO"
w każdą niedzielę od 22.00 do 2.00
na 98,6 FM Poznań (Radio Afera) lub afera.com.pl 

"SOBOTNI WIECZÓR ANDY'EGO"
w prawie każdą sobotę od 23.00 do 1.00
na 100,9 FM Poznań (Polskie Radio Poznań) lub radiopoznan.fm